İdrar Kaçırma

Toplumda sıklıkla görülebilen, kadınlarda daha fazla ortaya çıkan idrar kaçırma sorunu tekrarlama halinde kronikleşip hastalar için büyük bir sorun olabilir. Sosyal ortamlardaki psikolojik etkisi, kötü koku gibi problemler hastaları kalabalık yerlerden geri çeken, özgüven sorunu yaşatan en büyük belirginliklerdendir. İdrar kaçırma istemsiz olarak gerçekleşen bir durum olduğu için tedavisi yapılması gereken, hekim takibi ile giderilebilir bir sorundur.

İdrar Kaçırma Nedenleri

İnkontinans yani diğer bir adıyla idrar kaçırma birçok nedenden olabilir. Örneğin idrar yolu enfeksiyonları, vajinal enfeksiyon veya tahriş, kabızlık. Ayrıca bazı ilaçlarda kısa süreli mesane kontrolü sorunlarına neden olabilir. İnkontinans beklenenden daha uzun sürmesinin birçok nedeni olabilir:

  • Zayıf mesane kasları
  • Aşırı aktif mesane kasları
  • Zayıf pelvik taban kasları
  • Multipl skleroz, diyabet veya Parkinson hastalığı gibi hastalıklardan mesaneyi kontrol eden sinirlerde hasar
  • Erkeklerde büyümüş prostattan kaynaklanan tıkanıklık
  • Zamanında tuvalete gitmeyi zorlaştırabilecek  hastalıklar
  • Pelvik organların (mesane, rektum veya uterus gibi) normal yerlerinden vajinaya kayması olan pelvik organ sarkması. 
  • Pelvik organlar yerinde olmadığında mesane ve üretra normal şekilde çalışamaz ve bu da idrarın sızmasına neden olabilir.

Bunu biliyor muydunuz?

Erkeklerde çoğu idrar kaçırma prostat bezi ile ilgilidir.

Erkeklerde idrar kaçırma nedenleri şunlar olabilir:

  • Prostatit – prostat bezinin ağrılı bir iltihabı
  • Ameliyattan kaynaklanan sinirlerde veya kaslarda yaralanma veya hasar
  • Prostatın erkekler yaşlandıkça büyüdüğü bir durum olan Benign Prostat Hiperplazisine (BPH) yol açabilen genişlemiş prostat bezi

İdrar Kaçırma Teşhisi

İnkontinans tedavisinde ilk adım bir doktora görünmektir. Uzman bir doktor önce sizi muayene edecek ve tıbbi geçmişinizi alacaktır. Ayrıca doktorlar belirtilerinizi, kullandığınız ilaçları, yakın zamanda hasta olup olmadığınızı veya ameliyat olup olmadığınızı bilmek isteyecektir. Doktorunuz ayrıca bir dizi test de yapabilir. Bunlar şunları içerebilir:

  • İdrar ve kan testleri
  • Mesanenizi ne kadar iyi boşalttığınızı ölçen testler

Ek olarak, doktorunuz sizden ne zaman idrara çıktığınıza ve ne zaman idrar kaçırdığınıza dair bir günlük tutmanızı isteyebilir. Doktorunuz sizi idrar yolu problemlerinde uzmanlaşmış üroloğa da gönderebilir.

İlgili “İdrar Kaçırma Sorunu Neden Olur?” yazımıza göz atınız.

İdrar Kaçırma Tedavisi

Üriner inkontinans diğer bir adıyla idrar kaçırma tedavisi İzmir için bugün her zamankinden daha fazla tedavi vardır. Tedavi seçimi sahip olduğunuz mesane kontrol probleminin tipine, ne kadar ciddi olduğuna ve yaşam tarzınıza en uygun olana bağlıdır. Genel bir kural olarak önce en basit ve en güvenli tedaviler denenmelidir.

Mesane kontrol eğitimi, mesanenizi daha iyi kontrol etmenize yardımcı olur. Doktorunuz aşağıdakileri maddeleri denemenizi önerebilir:

  • Pelvik kas egzersizleri (Kegel egzersizleri olarak da bilinir), idrar yapmayı durdurmak için kullandığınız kasları çalıştırır. Bu kasları güçlendirmek, idrarı mesanenizde daha uzun süre tutmanıza yardımcı olur. 
  • Biofeedback, vücudunuzdan gelen sinyallerden sizi haberdar etmek için sensörler kullanır. Bu mesane ve üretranızdaki kaslar üzerindeki kontrolü yeniden kazanmanıza yardımcı olur. Biofeedback, pelvik kas egzersizlerini öğrenirken yardımcı olacaktır.
  • Zamanlı tuvalete çıkma, mesanenizi kontrol etmenize yardımcı olabilir. Zamanlanmış tuvalette, belirli bir programa göre örneğin her saat başı idrar yaparsınız.  Zamanlamalı tuvalet biofeedback ve pelvik kas egzersizleri ile birleştirildiğinde, dürtü ve taşma inkontinansını kontrol etmeyi daha kolay hale getirir.
  • Yaşam tarzı değişiklikleri inkontinansa yardımcı olabilir. Kilo vermek, sigarayı bırakmak, alkole “hayır” demek, daha az kafein içmek (kahve, çay ve birçok gazlı içecekte bulunur), kabızlığı önlemek ve ağır nesneleri kaldırmaktan kaçınmak idrar kaçırmaya yardımcı olabilir. Diğer içecekler yerine su seçmek ve yatmadan önce içecekleri sınırlamak da idrar kaçırma tedavi İzmir ile sizlere yardımcı olabilir.

İdrar kaçırma İzmir, istenmeyen ve kontrol dışı idrarın tutulmamasıdır. Herkesin başına gelebilse de, idrar kaçırma yaşlılarda, özellikle kadınlarda daha sık görülmektedir. İnkontinans sıklıkla tedavi veya kontrol edilmelidir. 

Vücutta mesane kontrol sorunları yaşanabilir. Bu tür sorunlar sonucunda kişi idrarını kaçırır. Vücut idrarı mesanede depolar. İdrar yaparken, mesanedeki kaslar idrarı üretra adı verilen bir tüpe taşımak için gerilir. Aynı zamanda üretra çevresindeki kaslar gevşer ve idrarın vücuttan dışarı çıkmasına izin verir. Mesanenin içindeki ve çevresindeki kaslar gerektiği gibi çalışmadığında idrar sızabilir. İdrar kaçırma tipik olarak kaslar uyarı vermeden gevşerse oluşur.

Tedavide doğru yaklaşım için hekimler hastadan öncelikle öykü alırlar. Ailede bu sorunların olması başka hastalıklar olup olmadığından emin olunması ve doğru tedavi için oldukça önemlidir. Daha sonra şikayetlere göre fiziki muayene yapılır. Fiziki muayenede strese bağlı durumlar olup olmadığının saptanması için gerekli ortam oluşturup hastanın durumu anlaşılmaya çalışılır. Bu süreçte hastadan idrara çıkma zamanlarını içeren bir takvim istenebilir. Ultrasonografi ile batın incelemesi yapılıp gerekli biyokimyasal analizler alındıktan sonra doğru tanı ile hastaya özel tedavi planlanır.

Davranışsal ve bilişsel terapilerle hastalığın psikolojik çözümüne gidilir. İdrara çıkmayı erteleyen obsesif hastalarda terapi yöntemleri oldukça etkilidir. Yaşam tarzı değişiklikleri diyabet, obezite gibi hastalıklarda önerilen ilk tedavi ve takip yöntemi olabilir. Hormonal düzensizliklerin görüldüğü hastalarda hormon tedavisine başlanır. Sfinkter kaslarının gelişimi ve vajina yapısının bozulması ile oluşan idrar kaçırma sorunlarında lazer, botilinum toksini gibi uygulamalarla daraltma işlemi yapılır. Pelvik kasları güçlendiren egzersizler de mesanenin kontrolü için oldukça etkili olup hastalar için de uygulaması kolay egzersizlerdir.

Kısacası idrar kaçırma sorununun çözümünde oldukça geniş bir tedavi çizelgesi çıkarılabilir. Hastaların sorunu fark etmesi ve tedavi için uzman hekimlere başvurması ile doğru tanı sonrası uygun tedavi planlanır. Sosyal olarak daha fazla etkilenmemek, günlük işleri düzenle yapabilmek, özgüven problemlerini engellemek için tedaviye başvurmakta hızlı olmak işe yarayabilir. İdrar kaçırma tedavisi İzmir’de uzman hekimlerin kontrolünde uygulanan sayısız tedaviden biridir. Doğru klinik ve hekim seçimi ile etkili çözümlere kısa sürede ulaşmak mümkündür.

İdrar Kaçırma Belirtileri Nelerdir?

Mesane denen organda böbreklerden düzülen idrar birikir. Her gün böbreklerden yaklaşık olarak 180 litre sıvı süzülür. Bu sıvının mesanedeki kapasitesi ise yaklaşık olarak 500 mililitre kadardır. Dolayısıyla mesane doldukça kişi baskı ve idrara çıkma gereksinimi duyar. Boşaltım sisteminde diğer tüm organ sistemlerinde olduğu gibi bu olaylar sinirsel ve hormonal iletimle gerçekleşen yavaş bir süreçtir. İdrar çıkışı da bu nedenle refleksle gerçekleşmez. İdrar çıkışında, üreterin sonunda bulunan halkasal yapıdaki sfinkter kası idrarın çıkışı için kasılıp gevşeyebilen bir kastır. İdrar çıkma ihtiyacı hissedildiğinde bu kas kasılıp gevşeyerek isteğe bağlı sıvı çıkışını denetler. Ancak bu durumun dışında istemsiz olarak idrar çıkışı idrar kaçırma, yani “üriner inkontinans” olarak adlandırılır.

İdrar kaçırma İzmir, hastalar için riskli ve hayati tehlike oluşturan bir sorun olmasa da idrarın kokması, sosyal alanlarda bulunma korkusu, cinsel yaşamın olumsuz yönde olması, günlük işlerin sarkması, psikolojik olarak iyilik halini etkilemesi gibi problemleri açığa çıkarır.

Neden İdrar Kaçırma Durumu Görülür?

Kadın ve erkeklerde anatomik yapının farklılığı en fazla üreme ve boşaltım sistemlerinde görülür. Kadınlarda rahim olması ve dönem dönem rahmin genişlemesi en fazla mesaneyi etkiler. Özellikle doğum sonrasında kadınlarda idrar kaçırma sorununun görülmesi bebeğin gelişim alanı olan rahimdeki büyüme nedeniyle mesane için karın içinde dar bir alan kalıyor olmasından kaynaklanır. Kadınlarda idrar kaçırma sorunu erkeklere oranla daha fazla görülür. Özellikle büyük bebeklerin doğumunda vajinanın normalden daha fazla genişlemek zorunda kalması sfinkter kaslarını olumsuz yönde etkileyerek idrar kaçırmayı da doğum sonrası beraberinde getirebilir. Bebeğin ters olması durumundaki gibi müdahale gerektiren doğumlardan sonra ya da çok sayıda doğum yapan annelerde idrar kaçırma sorunu görülebilir.

İdrar kaçırma çeşitli durumlar altında oluşur. Ancak yaşın ilerlemesiyle kasların zayıflamasının ileri yaşlarda pek çok sağlık sorununu beraberinde getirdiği bilinir. İdrar kaçırma sorunu da ilerleyen yaşlarda ortaya çıkabilir. Yapılan araştırmalar göre 50 yaş sonrasında pelvik kasların zayıflaması gerekçesiyle idrar kaçırma kronikleşen bir durum olarak hastalarda ortaya çıkabilir.

Obezite son dönemlerde toplumun içinde en fazla ortaya çıkan sorunlardan biridir. İdrar kaçırma probleminde de aşırı kilonun etkisi yadsınamaz. Aşırı yağlanma ile vücut fonksiyonlarının bozulması, pelvik tabandaki kaslara yapılan baskı nedeniyle idrar istemsiz olarak dışarı çıkabilir. Aşırı kilolu bireylerde karın için hacim yağlanma nedeniyle küçüleceğinden mesane için de normal orandaki boşluk olmayabilir. Bu hastalarda kilo verme durumu ile idrar kaçırma düzelebilir.

Boşaltım sistemi sinir sisteminin etkisi ile işlese de hormonal düzenin de etkili olduğu organların da kontrolünde işleyen bir sistemdir. Özellikle kan basıncını denetleyen en önemli 2 hormon olan aldesteron ve kortizol vücut sıvı dengesi için vazgeçilmezdir. Bu hormonların yetersiz salınımında idrara çıkma ve vücut sıvı dengesinde ciddi bozukluklar görülür.

Karın içindeki kasların zorlanması, devamlı ıkınma ile kendini gösteren ve tuvalete çıkamama halinin kronikleşmesi ile gelişen kabızlık sorunu da idrar kaçırma için temel oluşturan sağlık sorunları arasında yer alır.

İdrar Kaçırma Çeşitleri

Kişilerde istemsiz gerçekleşen bu sorun tek durum altında olmayabilir. İdrar kaçırma birden fazla tipte ve çeşitli koşullar altında kendini gösterir. Farklı tipteki durumlar için farklı tedavi önerileri de beraberinde gelebilir. Temel olarak stres tipi, sıkışma tipi, karma tip ve taşma tipinde 4 farklı idrar kaçırma problemi hastalarda baş gösterebilir.

Stres Tipi İdrar Kaçırma

Bu problemin görüldüğü hastalarda genel bir stres sorunu değil, kaslarda meydana gelen stres hali mevcuttur. Örneğin aşırı gülme, öksürme, hapşırma, ıkınma, ağır yük kaldırma gibi durumlarda karın içi basıncın artmasıyla batın çevresinde meydana gelen stres ile idrar kaçırma görülür.

Sıkışma Tipi İdrar Kaçırma

Sıkışma durumunda aniden tuvalete gitme isteği ile henüz tuvalete yetişemeden idrar kaçma sorunu oluşur. Bu hastalarda tetikleyici bazı durumlar ile inkortinans gelişebilir. Örneğin su sesi, soğuk hava veya soğuk içecekler tüketme halinde idrar istemsiz vücuttan çıkabilir. Sağlıklı bireylerde de soğuk hava ve soğuk yiyeceklerin tüketilmesi ile idrar yolu daralacağından idrar çıkışı tetiklenebilir. Sıkışma tipindeki idrar çıkışında ise durum bu şekilde hızlanabilir. Bu hastalarda idrara çıkma isteğinin tetiklenmesi için mesane hacminin sonuna kadar idrar olması gerekmez.

Karma Tipte İdrar Kaçırma

Karma şekilde idrar kaçırma sorununda hastalarda hem stres tipi hem de sıkışma tipi idrar kaçırma durumu görülebilir.

Taşma Tipi İdrar Kaçırma

Bu problemi yaşayan bireylerde mesanenin dolduğu hissi yeterince yoktur. Kapasitesini aşan mesane artık idrarı tutamayarak taşma şeklinde idrar çıkışına neden olur. Özellikle ilerleyen yaşlarda pelvik kasların zayıflaması ve bölgedeki sinirlerin hasar görmesi, sinirsel iletimin yavaşlaması nedeniyle daha sık ortaya çıkabilir. Kadınlarda rahim sarkması ve erkeklerde prostat sorunu da taşma tipinde idrar kaçırma sorununa neden olabilir. İleri derecede diyabet hastalarında da bu sorun sıklıkla görülür.

Kadınlarda İdrar Kaçırma

Pek çok hastalığın oluşmasında en büyük neden olarak görülen obezite, sedanter yaşam tarzı, egzersiz yapmaktan kaçınmak gibi sorunlar idrar kaçıma durumu için de ilerleyen yaşlarda neden oluşturabilir. Ancak bu genel durumların yanı sıra idrar yolunu direkt ya da dolaylı olarak etkileyen fizyolojik vücut değişimleri de idrar kaçırma sorununu beraberinde getirebilir. Bu durumlar sayılırsa

  • kilolu bebek dünyaya getirme
  • üretranın kısa olması
  • vajinal enfeksiyonlar
  • zorlu doğumlar
  • menopoz dönemi
  • prostat büyümesi
  • ileri derecede diyabet hastalığı
  • rahmin aşağı sarkması
  • sinir iletiminde yavaşlama
  • böbrek taşları
  • kronik kabızlık
  • demans hastalığı gibi sağlık sorunları en fazla oranda görülenlerdendir.

Yukarıdaki listedeki sorunlara bakılırsa idrar kaçırmayı tetikleyen durumların kadınlarda daha fazla olduğu görülür. Kadınlarda idrar kaçırma %20 oranda görülürken menopoz sonrası bu oran %70’e kadar çıkar. Sorunun çözülmesi için hasta özelinde idrar kaçırma tedavisi yaklaşımı olması bu nedenle oldukça önemlidir.

Sık Sorulan Sorular​

İdrar Kaçırma süreklilik arz ederse tıbbi bir sorun anlamına gelir. Doktora gidilmelidir. Çünkü günlük hayatı aksatan bu rahatsızlık insan psikolojisini olumsuz etkilemesini beraberinde getirir.

İdrar Kaçırma her yaşta ve cinsiyette görülür. Genellikle kadınlarda görülür. Bu rahatsızlığın nedeni ileri yaşa bağlı bir olay değildir. Ancak genellikle her yaşlının idrarını tutamamasının normal olduğu gibi yanlış bir kanı vardır. Oysa tedavi edilebilir ya da Pelvis kasları güçlendirici spor la önlenebilir bir hastalıktır.

İdrar Kaçırma nedenleri arasında en çok şunlar görülür:

  • İdrar Yolu Enfeksiyonları
  • Prostat Büyümesi
  • Nörolojik Hastalıklara bağlı nedenler
  • Pelvik kaslarının zayıflaması
  • Hormonların normal düzeyden düşük olması

Tüm bu sayılan nedenlerle beraber kadının çok doğum yapması, Menopoza girmiş olması, erkeğin prostat ameliyatı olması, kadının pelvik kasları problemlerinden dolayı ameliyatlar olması İdrar Kaçırma nedenleri olarak sıralanabilir.

Nedenlerine bağlı olarak İdrar Kaçırma tipleri de değişir. Bunlar stres tipli, Taşma tipli, Refleks tipli, Fonksiyonel tipli olduğu gibi karışık nedenlerle ya da sıkışma nedeniyle de İdrar Kaçırma olabilir.

Öksürme, gülme ya da hapşırma sonucu İdrar Kaçırma stres tipli İdrar Kaçırmadır. Psikolojik nedenlere bağlı değildir.

Amfizem Kistik Fibrozis gibi hastalıklar sık sık öksürmelere neden olur. Bu da İdrar Kaçırma nedenleri arasındadır.

Stres tipli İdrar Kaçırma nedenleri ne olursa olsun sonuçta mesane kaslarının zayıf olması ile gerçekleşir.

Bazı durumlarda insanlar sanki çok idrarı varmış gibi hissederler; Oysa idrar torbası henüz dolmamıştır. İdrar torbası çok dolmuş hissiyle tuvalete giden kişi eğer idrar boşaltımına yetişemezse de idrarının kaçırabilir. Buna sıkışma tipi İdrar Kaçırma denir. Bu tip rahatsızlığa neden mesane kaslarının zayıf olması, enfeksiyonlar, mesanede taş ya da prostat olması, kas ve sinir hastalıklarından birine sahip olma sayılabilir.

Hem sıkışma hem de stres tipli İdrar Kaçırma birlikte görülmesi haline Karışık Tip İdrar Kaçırma denir.

Mesane kapağının doğru ve sağlıklı bir şekilde çalışmaması sonucu Taşma Tipli İdrar Kaçırma olur. Mesane tam boşalamaz. Kalan idrar mesaneye tekrar baskı yapar.  Böylece İdrar Kaçırma görülür. Prostat büyümesi, rahmin sarkması, diyabetten dolayı mesanedeki sinirlerin harap olması, sinir hücrelerinin çeşitli nedenlerle bozulması bu tip İdrar Kaçırmaya nedendir.

Pelvis kaslarını güçlendirici fizik tedavi yolu ya da spor hareketleri vardır. Bazı yoga tipi de pelvis kaslarını güçlendirir. Fazla su tüketimini azaltmak gerekir. Aşırı kiloları vermek pelvis kaslarını, mesaneyi baskı altında kalmaktan kurtarır.

Ancak mutlaka doktora görünmek gerekir. İzmir idrar kaçırma tedavisi olmak için Op. Dr. Hasan Ulaş Başyurt’tan randevu alabilirsiniz.